Bu derste
Tür (Arabica, Robusta) bir üst kategoridir. Çeşit (varyete) ise bir türün içindeki gruplardır; tıpkı elmanın farklı cinsleri gibi.
Bilinen Arabica çeşitleri
- Typica: En eski çeşitlerden biri. Dünyaya yayılan kahvenin atası sayılır; temiz ve tatlı fincanıyla bilinir.
- Bourbon: Typica’dan türemiş, tatlılığı ve gövdesiyle sevilen bir çeşit. Kırmızı ve sarı formları vardır.
- Caturra / Catuai: Kısa boylu, verimli, tarlada yönetimi kolay çeşitler. Latin Amerika’da yaygın.
- SL28 / SL34: Kenya’da geliştirilmiş, parlak asiditeyle özdeşleşmiş çeşitler.
- Geisha (Gesha): Etiyopya kökenli; Panama’da ünlendi. Çiçeksi, çay gibi ve çok aromatik; yüksek fiyatlarla satılır.
Rakım neden önemli?
Rakım yükseldikçe sıcaklık düşer. Kiraz daha yavaş olgunlaşır, tohum daha yoğun ve sert olur, şekerler ve asitler daha zengin birikir. Genel eğilim olarak:
- Yüksek rakım: Daha parlak asidite, daha karmaşık aroma, daha yoğun çekirdek.
- Düşük rakım: Daha yuvarlak, daha az asidik, daha basit profil.
Bu bir kural değil eğilimdir; işleme, çeşit ve hasat kalitesi de en az rakım kadar etkilidir.
İklim ve toprak
Düzenli yağış, belirgin bir kurak mevsim (hasat için), gölge ağaçları ve iyi drene olan bir toprak kaliteyi destekler. Volkanik topraklar mineralce zengin olduğu için sık anılır.
Sık yapılan hatalar
- “Yüksek rakım = kesinlikle daha iyi kahve” sanmak.
- Çeşit adını köken adıyla karıştırmak (Geisha bir çeşittir, ülke değil).
- Pahalı çeşidin her fincanda daha lezzetli olacağını varsaymak.
Özet
Çeşit, türün altındaki gruptur. Rakım yükseldikçe kiraz yavaş olgunlaşır ve genelde daha parlak, karmaşık fincan ortaya çıkar.
İlgili dersler
- Ders 1.1Kahve nedir? Kahve bitkisi ve kahve kirazı
- Ders 1.5Kahve ağacı nasıl yetişir? Fidandan kiraza evreler
- Ders 1.6Toprak, iklim ve terroir: tadı yer belirler mi?
Terimlerin kısa tanımları için Kahve sözlüğü.